مقدمه

آنفولانزا در پاییز ۱۴۰۵ دوباره به یکی از نگرانی‌های مهم خانواده‌ها تبدیل شده است. تب ناگهانی، لرز، بدن‌ درد، سردرد، سرفه و خستگی شدید از علائم شناخته‌شده این بیماری هستند. بااین‌حال، شدت و ترکیب علائم در همه افراد یکسان نیست. بعضی افراد بیشتر با تب و بدن‌درد درگیر می‌شوند و برخی دیگر سرفه، گلودرد و آبریزش بینی را تجربه می‌کنند.

گزارش مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت در ۱۸ آبان ۱۴۰۵ از افزایش موارد مثبت آنفولانزا در کشور خبر داد. بر اساس این گزارش، ویروس آنفولانزای نوع B با سهم ۶۷٫۶ درصد، نوع غالب در نمونه‌های مثبت گزارش‌شده بود. همچنین ۵۲٫۵ درصد موارد مثبت به گروه سنی کودکان اختصاص داشت. بنابراین توجه به علائم آنفولانزا در کودکان، سالمندان و افراد دارای بیماری زمینه‌ای اهمیت زیادی دارد.

در این مقاله، علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵، تفاوت آن با سرماخوردگی و کرونا، مدت بیماری و نشانه‌های هشدار را بررسی می‌کنیم. همچنین به پرسش‌های رایج خانواده‌ها درباره تب پایین‌نیامدنی، سرفه طولانی و خطر بیماری در نوزادان پاسخ می‌دهیم.

وضعیت شیوع آنفولانزا در ایران در پاییز ۱۴۰۵

بر اساس گزارش منتشرشده در ۱۸ آبان ۱۴۰۵ و به نقل از مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت، نسبت نمونه‌های مثبت آنفولانزا به ۲۲٫۵ درصد رسیده است. این میزان بیش از دو برابر آستانه هشدار بالا بود.

در نظام مراقبت آزمایشگاهی نیز از میان ۷۵۵۸ نمونه تنفسی بررسی‌شده، ۹۸۷ نمونه، معادل ۱۳٫۱ درصد، از نظر آنفولانزا مثبت بودند. در این گزارش، نوع B با سهم ۶۷٫۶ درصد، ویروس غالب در نمونه‌های مثبت بود. همچنین ۵۲٫۵ درصد موارد مثبت به کودکان تعلق داشت.

این آمار نشان می‌دهد کودکان سهم قابل‌توجهی از موارد مثبت ثبت‌شده داشته‌اند. البته درصد مثبت نمونه‌های آزمایش‌شده به معنای ابتلای همین درصد از کل جمعیت نیست.

نکته مهم دیگر، هم‌زمانی گردش آنفولانزا و کرونا در کشور است. در همان گزارش، ۱۳٫۳ درصد نمونه‌های بررسی‌شده از نظر کووید ۱۹ مثبت بودند. بنابراین نمی‌توان هر تب، سرفه یا گلودردی را بدون بررسی، به آنفولانزا نسبت داد.

منبع: گزارش شیوع آنفولانزا در کشور، ۱۸ آبان ۱۴۰۵

علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵ چیست؟

آنفولانزا معمولاً با شروع ناگهانی علائم همراه است. فرد ممکن است در مدت کوتاهی احساس ضعف، تب، لرز و درد عضلات پیدا کند. شدت بیماری به شرایط جسمی، سن، وضعیت ایمنی و وجود بیماری‌های زمینه‌ای بستگی دارد.

مهم‌ترین علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵ عبارت‌اند از:

۱. تب ناگهانی و لرز

تب یکی از علائم شایع آنفولانزاست. بسیاری از بیماران در شروع بیماری دچار افزایش دمای بدن، احساس گرمای شدید، لرز و تعریق می‌شوند. تب ممکن است با سردرد و بدن‌درد همراه باشد.

بااین‌حال، همه افراد مبتلا به آنفولانزا تب ندارند. سالمندان و افراد دارای ضعف سیستم ایمنی ممکن است بدون تب مشخص به این بیماری مبتلا شوند.

۲. سرفه خشک یا مداوم

سرفه یکی از علائم مهم آنفولانزاست. بسیاری از بیماران در روزهای اول بیماری سرفه خشک دارند. گاهی سرفه شدت پیدا می‌کند و خواب شبانه را مختل می‌کند.

سرفه ممکن است پس از کاهش تب نیز ادامه پیدا کند. در بعضی افراد، این علامت بیش از دو هفته باقی می‌ماند. بنابراین قطع تب لزوماً به معنای برطرف‌شدن تمام علائم تنفسی نیست.

اگر سرفه پس از بهبود دوباره شدید شود یا با تنگی نفس و درد قفسه سینه همراه باشد، بیمار باید ارزیابی پزشکی شود.

۳. بدن‌درد و درد شدید عضلات

درد عضلات و بدن‌ درد از نشانه‌های شاخص آنفولانزاست. بیمار ممکن است در ناحیه کمر، پاها، بازوها و سایر قسمت‌های بدن احساس درد کند.

گاهی شدت این درد به حدی است که فرد برای راه‌رفتن یا انجام فعالیت‌های روزمره مشکل دارد. بدن‌ درد معمولاً با خستگی و احساس ضعف عمومی همراه می‌شود.

۴. سردرد

سردرد ممکن است از همان ابتدای بیماری ظاهر شود. بعضی افراد درد شدیدی در پیشانی یا اطراف سر احساس می‌کنند. این علامت معمولاً با تب، لرز و بدن‌ درد همراه است.

۵. خستگی شدید و بی‌حالی

خستگی و ضعف عمومی از علائم رایج آنفولانزاست. بیمار ممکن است حتی برای انجام کارهای ساده روزمره انرژی کافی نداشته باشد.

این ضعف گاهی پس از کاهش تب نیز ادامه پیدا می‌کند. استراحت و مصرف مایعات کافی به تحمل بهتر دوره بیماری کمک می‌کنند.

۶. گلودرد و آبریزش بینی

گلودرد، گرفتگی بینی و آبریزش بینی نیز در بعضی مبتلایان دیده می‌شود. این علائم ممکن است هم‌زمان با سرفه و تب ایجاد شوند.

البته آبریزش بینی و عطسه در سرماخوردگی نیز شایع هستند. بنابراین وجود این علائم به‌تنهایی ابتلا به آنفولانزا را ثابت نمی‌کند.

۷. تهوع، استفراغ و اسهال

برخی افراد مبتلا به آنفولانزا دچار علائم گوارشی می‌شوند. تهوع، استفراغ و اسهال در کودکان بیشتر از بزرگسالان دیده می‌شود.

اگر کودک به دلیل استفراغ یا اسهال مایعات کافی دریافت نکند، ممکن است دچار کم‌آبی شود. کاهش ادرار، خشکی دهان و بی‌حالی از نشانه‌های مهم کم‌آبی هستند.

منبع علمی: راهنمای بالینی علائم آنفولانزا، CDC

علائم آنفولانزا در کودکان و نوزادان

آنفولانزا در کودکان ممکن است با تب، سرفه، گلودرد، آبریزش بینی، بدن‌درد و بی‌حالی شروع شود. بعضی کودکان نیز تهوع، استفراغ یا اسهال را تجربه می‌کنند.

یکی از نگرانی‌های پرتکرار والدین، تب کودکی است که با وجود مصرف داروی تب‌بر همچنان ادامه دارد. باید توجه داشت که پایین‌نیامدن کامل تب با یک نوبت دارو، به‌تنهایی شدت بیماری را مشخص نمی‌کند. سن کودک، وضعیت عمومی، تنفس، میزان مصرف مایعات و سایر علائم نیز اهمیت دارند.

بی‌اشتهایی و اختلال خواب هم از علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵ است که ممکن است در دوران بیماری رخ دهند. بااین‌حال، اگر کودک مایعات نمی‌خورد، ادرار او کاهش یافته یا بیش از حد بی‌حال شده است، باید سریع‌تر به پزشک مراجعه کرد.

همچنین بیماری مکرر کودکان پس از شروع مدرسه همیشه به معنای ابتلا به آنفولانزا نیست. ویروس‌های تنفسی مختلف می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند. پزشک باید علت بیماری‌های مکرر یا سرفه‌های طولانی را بررسی کند.

تفاوت علائم آنفولانزا جدید با سرماخوردگی و کرونا

یکی از پرسش‌های رایج خانواده‌ها این است که چگونه آنفولانزا را از سرماخوردگی و کرونا تشخیص دهند.

آنفولانزا معمولاً ناگهانی شروع می‌شود و بدن‌درد، تب، لرز و خستگی در آن برجسته‌تر هستند. در مقابل، سرماخوردگی اغلب با علائم خفیف‌تر و شروع تدریجی همراه است.

اما تشخیص آنفولانزا از کرونا فقط با مقایسه علائم امکان‌پذیر نیست. هر دو بیماری می‌توانند تب، سرفه، گلودرد، سردرد، بدن‌درد و خستگی ایجاد کنند.

پزشک در صورت نیاز از آزمایش‌های تشخیصی مانند تست مولکولی یا PCR استفاده می‌کند. بعضی آزمایش‌ها می‌توانند آنفولانزا و کرونا را هم‌زمان بررسی کنند.

بنابراین اگر علائم شدید دارید یا در گروه‌های پرخطر قرار می‌گیرید، بهتر است برای تشخیص دقیق با پزشک مشورت کنید.

منبع: تفاوت آنفولانزا و کووید ۱۹، CDC

آنفولانزا چند روز طول می‌کشد؟

دوره بیماری در همه افراد یکسان نیست. بیشتر مبتلایان طی ۳ تا ۷ روز بهبود پیدا می‌کنند. بااین‌حال، بعضی علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵ ممکن است بیشتر باقی بمانند.

تب و لرز معمولاً در روزهای ابتدایی بیماری برجسته‌تر هستند. بدن‌ درد و ضعف نیز به‌تدریج کاهش پیدا می‌کنند. در مقابل، سرفه و خستگی ممکن است بیش از دو هفته ادامه داشته باشند.

اگر بیمار پس از چند روز بهبود پیدا کند، اما دوباره دچار تب، سرفه شدید یا مشکلات تنفسی شود، باید از نظر عوارض بیماری بررسی شود.

چه زمانی علائم آنفولانزا خطرناک می‌شوند؟

بیشتر افراد بدون عارضه جدی بهبود پیدا می‌کنند. بااین‌حال، آنفولانزا می‌تواند در بعضی افراد به عوارضی مانند ذات‌الریه، تشدید آسم و بیماری‌های قلبی یا تنفسی منجر شود.

در صورت مشاهده علائم زیر باید سریعاً به مرکز درمانی مراجعه کنید:

• تنگی نفس یا دشواری در تنفس؛
• درد یا فشار مداوم در قفسه سینه؛
• گیجی، کاهش سطح هوشیاری یا تشنج؛
• ضعف شدید یا ناتوانی در انجام فعالیت‌های معمول؛
• کاهش شدید ادرار و نشانه‌های کم‌آبی؛
• بازگشت تب یا سرفه پس از یک دوره بهبودی.

در کودکان، تنفس سریع، فرورفتگی قفسه سینه هنگام تنفس، کبودی لب‌ها، شیرنخوردن یا کاهش هوشیاری از نشانه‌های هشدار هستند.

کودکان زیر پنج سال، به‌ویژه زیر دو سال، سالمندان بالای ۶۵ سال، زنان باردار و افراد دارای بیماری‌های مزمن بیشتر در معرض عوارض آنفولانزا قرار دارند. این افراد بهتر است در صورت شروع علائم، زودتر با پزشک مشورت کنند.

برای درمان آنفولانزا چه باید کرد؟

درمان به شدت بیماری و شرایط فرد بستگی دارد. بیشتر افراد برای بهبود به استراحت، مصرف مایعات و مراقبت از علائم نیاز دارند.

برای مراقبت بهتر در خانه در خصوص علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵، نکات زیر را رعایت کنید:

• به اندازه کافی استراحت کنید.
• آب و مایعات مناسب مصرف کنید.
• از تماس نزدیک با افراد سالم، به‌ویژه سالمندان و نوزادان، خودداری کنید.
• هنگام تماس با دیگران از ماسک استفاده کنید.
• فضای خانه را به‌طور منظم تهویه کنید.
• دست‌ها را مرتب بشویید.

آنتی‌بیوتیک‌ها برای درمان خود ویروس آنفولانزا کاربرد ندارند. این داروها فقط در صورت وجود عفونت باکتریایی و با تشخیص پزشک تجویز می‌شوند.

پزشک ممکن است برای بعضی بیماران، به‌ویژه افراد پرخطر یا مبتلایان به بیماری شدید، داروی ضدویروس تجویز کند. شروع زودهنگام این درمان اهمیت دارد. بنابراین افراد پرخطر نباید برای مراجعه به پزشک تا زمان شدیدشدن علائم صبر کنند.

آیا واکسن آنفولانزا از ابتلا به بیماری جلوگیری می‌کند؟

واکسن آنفولانزا یکی از راهکارهای مهم پیشگیری از بیماری و عوارض آن است. بااین‌حال، هیچ واکسنی محافظت صددرصدی ایجاد نمی‌کند.

ممکن است فرد پس از تزریق واکسن نیز به آنفولانزا مبتلا شود. میزان اثربخشی واکسن به تطابق ترکیب آن با ویروس‌های در گردش، سن و وضعیت سلامتی فرد بستگی دارد.

با وجود این، واکسیناسیون می‌تواند خطر ابتلا و احتمال بستری‌شدن یا بروز عوارض شدید را کاهش دهد. سالمندان، کودکان خردسال، زنان باردار و افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای باید درباره ضرورت واکسن با پزشک مشورت کنند.

جمع‌بندی

علائم آنفولانزا جدید ۱۴۰۵ معمولاً شامل تب و لرز ناگهانی، سرفه، بدن‌درد، سردرد، گلودرد و خستگی شدید هستند. بعضی کودکان نیز تهوع، استفراغ یا اسهال را تجربه می‌کنند. در گزارش وزارت بهداشت ۱۴۰۵، آنفولانزای نوع B سهم غالب را در نمونه‌های مثبت داشت و کودکان بخش قابل‌توجهی از موارد ثبت‌شده را تشکیل دادند.

بیشتر بیماران طی یک هفته بهبود پیدا می‌کنند، اما سرفه و خستگی ممکن است مدت بیشتری ادامه داشته باشند. اگر بیمار دچار تنگی نفس، درد قفسه سینه، گیجی، کم‌آبی شدید یا بازگشت تب پس از بهبودی شود، باید سریعاً به پزشک مراجعه کند.

شناخت علائم، پرهیز از مصرف خودسرانه دارو، رعایت نکات پیشگیری و توجه به وضعیت کودکان و سالمندان به خانواده‌ها کمک می‌کند با آگاهی بیشتری از این بیماری مراقبت کنند.